یادتان هست مارتی در فیلم بازگشت به آینده (Back to the Future) با ماشین زمان به گذشته سفر می‌کرد؟ افعال بی قاعده انگلیسی همان ماشین زمانِ زبان هستند و بدون آن‌ها نمی‌توانید درست از گذشته حرف بزنید. در این مقاله جدول کامل ۲۰۰ فعل بی‌قاعده را با معنی و تلفظ فارسی و در ۴ الگوی آوایی آورده‌ایم تا آن‌ها را سریع و ماندگار حفظ کنید.
دانلود رایگان PDF افعال بی قاعده انگلیسی با معنی و تلفظ فارسی
نسخه‌ی کامل و دسته‌بندی‌شده‌ی این راهنما را در قالب یک کتابچه‌ی PDF قابل‌چاپ آماده کرده‌ایم. با این فایل در مسیر رفت‌وآمد، پیش از آزمون یا هنگام تمرین رایتینگ و اسپیکینگ، به همه‌ی جدول‌ها یک‌جا و آفلاین دسترسی دارید. برای دانلود PDF افعال بی قاعده انگلیسی از باکس زیر استفاده کنید.
در این فایل منسجم و اختصاصی (تهیه‌شده در مجله زبان)، هر ۲۰۰ فعل بی‌قاعده کلیدی زبان انگلیسی در ۴ گروه هوشمند (بر اساس الگوهای حفظ سریع و ریتم آوایی) به همراه هر سه شکل فعل (V1, V2, V3)، آوانگاری و تلفظ دقیق فارسی و معنی کامل گردآوری شده است:
افعال بی قاعده انگلیسی چیست و چه تفاوتی با افعال باقاعده دارد؟ (۳ ستون V1، V2 و V3)
افعال بی قاعده انگلیسی (Irregular Verbs) افعالی هستند که برای ساختن گذشته ساده (V2) و شکل سوم (V3) پسوند ed- نمی‌گیرند و شکلشان تغییر می‌کند یا ثابت می‌ماند؛ مثل Go – Went – Gone. در مقابل، افعال باقاعده فقط ed- یا d- می‌گیرند. تفاوت این دو دسته را در ادامه می‌بینید:
-
افعال باقاعده (Regular Verbs): افعال خوش‌قول و منظمی هستند که برای تبدیل شدن به گذشته ساده و شکل سوم، فقط پسوند
ed-یاd-به انتهایشان اضافه می‌شود؛ مانند Work ➔ Worked (کار کردن) یا Play ➔ Played (بازی کردن). -
افعال بی‌قاعده (Irregular Verbs): افعال قدیمی و ریشه‌دار زبان انگلیسی هستند که از قانون
ed-پیروی نمی‌کنند. ظاهر و صدای این افعال در زمان گذشته به شکل متفاوتی تغییر می‌کند (یا اصلاً تغییر نمی‌کند!)؛ مانند Go ➔ Went ➔ Gone (رفتن) یا See ➔ Saw ➔ Seen (دیدن).
وقتی هر جدول افعال بی قاعده انگلیسی با معنی را باز می‌کنید، با ۳ ستون اصلی روبه‌رو می‌شوید که هر کدام وظیفه‌ی مشخصی در جمله‌سازی دارند:
-
ستون اول؛ شکل ساده یا پایه (Base Form / V1): ریشه‌ی اصلی فعل است که در دیکشنری ثبت شده و برای ساختن زمان «حال ساده» (Present Simple)، زمان «آینده» (بعد از Will) و مصدر (بعد از To) استفاده می‌شود.
-
ستون دوم؛ گذشته ساده (Past Simple / V2): همان شکل گذشته‌ی افعال بی قاعده در انگلیسی است و فقط یک کاربرد دارد. با آن کاری را بیان می‌کنیم که در زمان مشخصی در گذشته انجام شده و به پایان رسیده است (مثلاً: “I saw that movie yesterday” = دیروز آن فیلم را دیدم).
-
ستون سوم؛ اسم مفعول یا شکل سوم فعل (Past Participle / V3): معادل شکل سوم افعال بی قاعده (یا اسم مفعول در انگلیسی) است. این ستون بعد از افعال کمکی Have / Has / Had زمان‌های کامل (ماضی نقلی و ماضی بعید) را می‌سازد. همچنین بعد از افعال To be برای ساختن «جملات مجهول» (Passive) به کار می‌رود (مثلاً: “I have seen that movie three times” = آن فیلم را سه بار دیده‌ام).
آشنایی با نقش و جایگاه سه شکل اصلی افعال (V1, V2, V3) در جملات، پایه‌ی اصلی ساخت زمان‌های مختلف و تسلط بر گرامر زبان انگلیسی است:
روش حفظ کردن افعال بی قاعده انگلیسی در یک هفته (هک حافظه با ۴ الگو)
چرا بسیاری از زبان‌آموزان بعد از سال‌ها هنوز بین شکل دوم و سوم افعال تپق می‌زنند؟ چون سعی کرده‌اند آن‌ها را به ترتیب حروف الفبا (از Abide تا Write) حفظ کنند! مغز انسان اطلاعات الفبایی را سریع فراموش می‌کند، اما عاشق «الگو، ریتم و دسته‌بندی» است.
بهترین روش حفظ کردن افعال بی قاعده انگلیسی، شکستن این ۲۰۰ فعل به ۴ خانواده‌ی منطقی بر اساس میزان تغییرات ظاهری و آوایی آن‌هاست:
-
خانواده اول (الگوی طلایی AAA): افعالی که در هر سه ستون هیچ تغییری نمی‌کنند و یکسان نوشته می‌شوند (مثل Cut – Cut – Cut).
-
خانواده دوم (الگوی ABB و ABA): افعالی که ستون دوم و سومشان کاملاً یکسان است (مثل Buy – Bought – Bought)؛ یعنی با یادگیری گذشته ساده، شکل سوم را هم رایگان یاد گرفته‌اید!
-
خانواده سوم (الگوی ریتمیک ABC): افعال بسیار پرکاربردی که هر سه شکلشان متفاوت است، اما از یک وزن و قافیه‌ی موسیقی‌وار پیروی می‌کنند (مثل Sing – Sang – Sung یا Drive – Drove – Driven).
-
خانواده چهارم (افعال تکمیلی و پیشرفته): ۵۰ فعل باقی‌مانده که برای آزمون‌های کنکور، آیلتس و تافل شما را به تسلط صددرصدی می‌رسانند.
برای جلوگیری از فراموشی افعال بی‌قاعده و تسریع روند یادگیری، هرگز آن‌ها را به شکل تک‌کلمه‌ای و مجزا حفظ نکنید. اجرای این فرمول طلایی حافظه، یادگیری شما را دگرگون می‌کند:
۲. ساخت جمله خاطره: روزانه تنها ۱۰ فعل از یک الگوی هم‌خانواده را انتخاب کرده و با ستون دوم و سوم آن‌ها، یک جمله‌ی واقعی درباره‌ی کارهای دیروز خود بسازید.
گروه اول: افعال بی‌قاعده‌ای که اصلاً تغییر نمی‌کنند (الگوی طلایی AAA؛ ۲۵ فعل)
شیرین‌ترین خبر برای شروع این است که ۲۵ فعل از فعل های بی قاعده انگلیسی، در زمان حال، گذشته و شکل سوم، املای کاملا یکسانی دارند! یعنی اگر در امتحان یا مکالمه بخواهید از گذشته cut یا گذشته put استفاده کنید، دقیقاً همان کلمه‌ی اول را به کار می‌برید. تنها استثنای تلفظیِ این جدول، فعل معروف Read (خواندن) است که در کادر زیر راز آن را توضیح داده‌ایم.
فعل Read (خواندن) در هر سه ستون یک‌جور نوشته می‌شود (Read – Read – Read)، اما تلفظش تغییر می‌کند. در زمان حال (V1) «رید» (/riːd/) خوانده می‌شود، اما در گذشته (V2) و شکل سوم (V3) هم‌آوا با کلمه‌ی Red (قرمز) و به صورت «رِد» (/red/) تلفظ می‌شود.
جدول افعال بی قاعده انگلیسی بدون تغییر (۲۵ فعل)
| شکل ساده (V1) | گذشته ساده (V2) | شکل سوم (V3) | تلفظ و معنی فارسی |
|---|---|---|---|
| Bet | Bet | Bet | بِت: شرط بستن |
| Bid | Bid | Bid | بید: پیشنهاد قیمت دادن (در مزایده) |
| Broadcast | Broadcast | Broadcast | بْرادکَست: پخش کردن (رادیو و تلویزیون) |
| Burst | Burst | Burst | بِرست: ترکیدن، منفجر شدن |
| Cast | Cast | Cast | کَست: پرتاب کردن، نقش دادن به بازیگر |
| Cost | Cost | Cost | کاست: ارزش داشتن، قیمت داشتن |
| Cut | Cut | Cut | کات: بریدن، قطع کردن |
| Fit | Fit | Fit | فیت: اندازه بودن (لباس)، مناسب بودن |
| Forecast | Forecast | Forecast | فورکَست: پیش‌بینی کردن (آب‌وهوا و…) |
| Hit | Hit | Hit | هیت: ضربه زدن، برخورد کردن |
| Hurt | Hurt | Hurt | هِرت: آسیب رساندن، درد کردن |
| Knit | Knit | Knit | نیت (k ناخوانا): بافتن (با میل بافتنی) |
| Let | Let | Let | لِت: اجازه دادن، رها کردن |
| Offset | Offset | Offset | آف‌سِت: جبران کردن، خنثی کردن |
| Put | Put | Put | پوت: قرار دادن، گذاشتن |
| Quit | Quit | Quit | کوئیت: ترک کردن، استعفا دادن |
| Read | Read | Read | رید / رِد / رِد: خواندن، مطالعه کردن |
| Rid | Rid | Rid | رید: خلاص کردن، رها ساختن |
| Set | Set | Set | سِت: تنظیم کردن، چیدن، غروب کردن |
| Shed | Shed | Shed | شِد: ریختن (برگ، اشک، پوست یا مو) |
| Shut | Shut | Shut | شات: بستن (در، پنجره یا چشم) |
| Slit | Slit | Slit | اسلیت: شکاف دادن، چاک دادن |
| Split | Split | Split | اسپْلیت: نصف کردن، تقسیم کردن |
| Spread | Spread | Spread | اسپْرِد: پخش کردن، گسترش دادن، مالیدن |
| Upset | Upset | Upset | آپ‌سِت: ناراحت کردن، واژگون کردن |
گروه دوم: افعال بی‌قاعده با گذشته و شکل سوم یکسان (الگوی ABB و ABA؛ ۶۵ فعل)
این گروه بزرگ‌ترین و کاربردی‌ترین بخش در دسته بندی افعال بی قاعده انگلیسی است. در ۶۲ فعل اول این جدول (الگوی ABB)، شکل گذشته (V2) و شکل سوم (V3) دقیقا یکسان هستند! و در ۳ فعل پایانی جدول (الگوی بومرنگیِ ABA شامل Come, Become, Run)، شکل اول و سوم فعل کاملاً یکسان است.
۱. زیرگروه ختم‌شونده به ought- و aught- (مثل Buy، Think، Teach و Catch)
هفت فعل بسیار مشهور در زبان انگلیسی وجود دارند که در زمان گذشته و شکل سوم به حروف ought- یا aught- ختم می‌شوند. نکته‌ی طلایی در تلفظ این ۷ فعل این است که حروف gh در تمام آن‌ها کاملاً ناخواناست و پایان همه‌ی آن‌ها با صدای «ـات» (مثل Bought = بات) خوانده می‌شود! بنابراین گذشته buy می‌شود Bought (بات) و گذشته think می‌شود Thought (ثات).
۲. زیرگروه تغییر حرف صدادار یا گرفتن t و d در انتها (مثل Keep، Make، Have و Find)
در این زیرگروه، افعالی که دو حرف ee دارند، در گذشته یک e را از دست می‌دهند و به t ختم می‌شوند (مثل Keep ➔ Kept و Sleep ➔ Slept). افعالی هم که به d ختم می‌شوند، معمولاً d را به t تبدیل می‌کنند (مثل Send ➔ Sent و Build ➔ Built). در کنار این‌ها، افعال کلیدی مثل گذشته make (Made) و گذشته have (Had) شکل کوتاه و ثابتی دارند.
جدول افعال بی قاعده انگلیسی دوشکلی (۶۵ فعل)
| شکل ساده (V1) | گذشته ساده (V2) | شکل سوم (V3) | تلفظ و معنی فارسی |
|---|---|---|---|
| Bring | Brought | Brought | بْرینگ / بْرات: آوردن |
| Buy | Bought | Bought | بای / بات: خریدن |
| Catch | Caught | Caught | کَچ / کات: گرفتن (توپ، دزد، بیماری) |
| Fight | Fought | Fought | فایت / فات: جنگیدن، دعوا کردن |
| Seek | Sought | Sought | سیک / سات: جست‌وجو کردن، طلب کردن |
| Teach | Taught | Taught | تیچ / تات: درس دادن، آموزش دادن |
| Think | Thought | Thought | ثینک / ثات: فکر کردن، اندیشیدن |
| Bend | Bent | Bent | بِند / بِنت: خم کردن، دولا شدن |
| Bind | Bound | Bound | بایند / بَوند: بستن، مقید کردن، صحافی کردن |
| Bleed | Bled | Bled | بْلید / بْلِد: خونریزی کردن |
| Breed | Bred | Bred | بْرید / بْرِد: پرورش دادن (حیوان)، زادوولد کردن |
| Build | Built | Built | بیلد / بیلت: ساختن (ساختمان و…) |
| Burn | Burnt / Burned | Burnt / Burned | بِرن / بِرنت: سوختن، سوزاندن |
| Creep | Crept | Crept | کْریپ / کْرِپت: خزیدن، دزدکی راه رفتن |
| Deal | Dealt | Dealt | دیل / دِلت: معامله کردن، سروکار داشتن |
| Dig | Dug | Dug | دیگ / داگ: کندن (زمین)، حفر کردن |
| Dream | Dreamt / Dreamed | Dreamt / Dreamed | دْریم / دْرِمت: خواب دیدن، رویاپردازی کردن |
| Feed | Fed | Fed | فید / فِد: غذا دادن (به کودک یا حیوان) |
| Feel | Felt | Felt | فیل / فِلت: احساس کردن، لمس کردن |
| Find | Found | Found | فایند / فَوند: پیدا کردن، یافتن |
| Flee | Fled | Fled | فْلی / فْلِد: فرار کردن، گریختن |
| Fling | Flung | Flung | فْلینگ / فْلانگ: پرت کردن، انداختن |
| Get | Got | Got (US: Gotten) | گِت / گات (گاتِن): گرفتن، به دست آوردن، شدن |
| Grind | Ground | Ground | گْرایند / گْرَوند: آسیاب کردن، ساییدن |
| Hang | Hung | Hung | هَنگ / هانگ: آویزان کردن (لباس، تابلو) |
| Have / Has | Had | Had | هَو / هَد: داشتن، خوردن |
| Hear | Heard | Heard | هیـر / هِرد: شنیدن |
| Hold | Held | Held | هولد / هِلد: نگه داشتن، برگزار کردن |
| Keep | Kept | Kept | کیپ / کِپت: نگه داشتن، ادامه دادن |
| Kneel | Knelt | Knelt | نیل / نِلت (k ناخوانا): زانو زدن |
| Lay | Laid | Laid | لِی / لِید: قرار دادن، پهن کردن، تخم گذاشتن |
| Lead | Led | Led | لید / لِد: رهبری کردن، هدایت کردن |
| Lean | Leant / Leaned | Leant / Leaned | لین / لِنت: تکیه دادن، خم شدن |
| Leap | Leapt / Leaped | Leapt / Leaped | لیپ / لِپت: پریدن، خیز برداشتن |
| Learn | Learnt / Learned | Learnt / Learned | لِرن / لِرنت: یاد گرفتن، آموختن |
| Leave | Left | Left | لیو / لِفت: ترک کردن، جا گذاشتن |
| Lend | Lent | Lent | لِند / لِنت: قرض دادن |
| Light | Lit | Lit | لایت / لیت: روشن کردن (آتش، شمع، چراغ) |
| Lose | Lost | Lost | لوز / لاست: گم کردن، باختن، از دست دادن |
| Make | Made | Made | مِیک / مِید: ساختن، درست کردن، وادار کردن |
| Mean | Meant | Meant | مین / مِنت: معنی دادن، منظور داشتن |
| Meet | Met | Met | میت / مِت: ملاقات کردن، آشنا شدن |
| Mislead | Misled | Misled | میس‌لید / میس‌لِد: گمراه کردن، فریب دادن |
| Misunderstand | Misunderstood | Misunderstood | میس‌آندِراِستَند / …تود: بد متوجه شدن، کج‌فهمی |
| Pay | Paid | Paid | پِی / پِید: پرداخت کردن |
| Say | Said | Said | سِی / سِد (نه سِید!): گفتن |
| Sell | Sold | Sold | سِل / سولد: فروختن |
| Send | Sent | Sent | سِند / سِنت: فرستادن، ارسال کردن |
| Shine | Shone | Shone | شاین / شون (یا شان): درخشیدن، تابیدن |
| Shoot | Shot | Shot | شوت / شات: شلیک کردن، فیلم‌برداری کردن |
| Sit | Sat | Sat | سیت / سَت: نشستن |
| Sleep | Slept | Slept | اسلیپ / اسلِپت: خوابیدن |
| Slide | Slid | Slid | اسلاید / اسلید: سُر خوردن، لغزیدن |
| Smell | Smelt / Smelled | Smelt / Smelled | اسمِل / اسمِلت: بو دادن، بو کشیدن |
| Speed | Sped | Sped | اسپید / اسپِد: با سرعت راندن، سرعت گرفتن |
| Spell | Spelt / Spelled | Spelt / Spelled | اسپِل / اسپِلت: هجی کردن (حروف کلمه) |
| Spend | Spent | Spent | اسپِند / اسپِنت: خرج کردن (پول)، گذراندن (وقت) |
| Spill | Spilt / Spilled | Spilt / Spilled | اسپیل / اسپیلت: ریختن ناخواسته مایعات |
| Spin | Spun | Spun | اسپین / اسپان: چرخیدن سریع، نخ ریسیدن |
| Spit | Spat (US: Spit) | Spat (US: Spit) | اسپیت / اسپَت: تف انداختن |
| Spoil | Spoilt / Spoiled | Spoilt / Spoiled | اسپویل / اسپویلت: خراب کردن، لوس کردن |
| Stand | Stood | Stood | استَند / استود: ایستادن، تحمل کردن |
| Come | Came | Come | کام / کِیم / کام: آمدن |
| Become | Became | Become | بیکام / بیکِیم / بیکام: شدن |
| Run | Ran | Run | ران / رَن / ران: دویدن، اداره کردن |
گروه سوم: افعال سه‌شکلی و پرکاربرد با الگوهای آوایی (الگوی ABC؛ ۶۰ فعل)
در این بخش به سراغ ۶۰ فعل از پرکاربردترین افعال بی قاعده انگلیسی می‌رویم که هر سه ستونشان با هم فرق دارد؛ اما خبر خوب این است که همگی در ۴ الگوی موسیقی‌وار جای می‌گیرند:
۱. پادشاهان مکالمه و تفاوت Been و Gone در گذشته Go!
هفت فعل اول این جدول (Be, Do, Go, See, Eat, Give, Take) ستون فقرات مکالمات روزمره هستند. درباره‌ی گذشته افعال to be، شکل گذشته‌ی am / is تبدیل به Was (واز = بود) و گذشته‌ی are تبدیل به Were (وِر = بودند) می‌شود و شکل سوم همه‌ی آن‌ها Been (بین = بوده) است. همچنین گذشته see می‌شود Saw (سا)، گذشته eat می‌شود Ate (اِیت) و گذشته take می‌شود Took (توک).
اما نکته‌ی بسیار مهم درباره‌ی گذشته go (که شکل دومش Went است)، تفاوتِ دو شکل سومِ آن یعنی Gone و Been است:
-
Have/Has gone to: یعنی شخص به جایی رفته و هنوز برنگشته است (“Sara has gone to London” = سارا رفته لندن و الان در لندن است).
- Have/Has been to: یعنی شخص در گذشته به جایی سفر کرده، تجربه کسب کرده و الان برگشته است (“Sara has been to London twice” = سارا تا به حال دو بار به لندن رفته است).
۲. الگوی ریتمیکِ i – a – u و خانواده پسوند en- و own-
-
الگوی آوایی i – a – u: در افعالی مثل Begin, Drink, Ring, Sing, Swim، کافی است حرف صدادار
iرا در ستون دوم بهaو در ستون سوم بهuتبدیل کنید (Drink – Drank – Drunk یا Sing – Sang – Sung)! -
خانواده شکل سوم با en-: در این خانواده (مثل Speak, Break, Write, Drive, Choose, Fall, Forget)، شکل سوم فعل همیشه به صدای
en-ختم می‌شود (Spoken, Broken, Written, Driven, Chosen, Fallen, Forgotten). -
خانواده ew- و own-: در افعالی مثل Know, Grow, Throw, Blow, Fly، گذشته ساده با
ew-و شکل سوم باown-ساخته می‌شود (Knew ➔ Known و Flew ➔ Flown).
جدول افعال بی قاعده انگلیسی سه‌شکلی و پرکاربرد (۶۰ فعل)
| شکل ساده (V1) | گذشته ساده (V2) | شکل سوم (V3) | تلفظ و معنی فارسی |
|---|---|---|---|
| Be (am/is/are) | Was / Were | Been | بی / واز، وِر / بین: بودن |
| Do / Does | Did | Done | دو / دید / دان: انجام دادن |
| Go | Went | Gone (Been) | گو / وِنت / گان: رفتن |
| See | Saw | Seen | سی / سا / سین: دیدن |
| Eat | Ate | Eaten | ایت / اِیت / ایتِن: خوردن |
| Give | Gave | Given | گیو / گِیو / گیوِن: دادن، بخشیدن |
| Take | Took | Taken | تِیک / توک / تِیکِن: بردن، گرفتن، برداشتن |
| Begin | Began | Begun | بیگین / بیگَن / بیگان: شروع کردن، آغاز شدن |
| Drink | Drank | Drunk | دْرینک / دْرَنک / دْرانک: نوشیدن |
| Ring | Rang | Rung | رینگ / رَنگ / رانگ: زنگ زدن (تلفن، زنگ در) |
| Shrink | Shrank | Shrunk | شْرینک / شْرَنک / شْرانک: آب رفتن (لباس)، کوچک شدن |
| Sing | Sang | Sung | سینگ / سَنگ / سانگ: آواز خواندن |
| Sink | Sank | Sunk | سینک / سَنک / سانک: غرق شدن، فرو رفتن |
| Spring | Sprang | Sprung | اسپْرینگ / اسپْرَنگ / اسپْرانگ: جهیدن، سرچشمه گرفتن |
| Stink | Stank | Stunk | استینک / استَنک / استانک: بوی بد دادن، گندیدن |
| Swim | Swam | Swum | سوئیم / سوئَم / سوئام: شنا کردن |
| Arise | Arose | Arisen | اَرایز / اَروز / اَریزِن: به وجود آمدن، برخاستن |
| Awake | Awoke | Awoken | اَوِیک / اَووک / اَووکِن: بیدار شدن، بیدار کردن |
| Beat | Beat | Beaten | بیت / بیت / بیتِن: شکست دادن، تپیدن (قلب)، زدن |
| Bite | Bit | Bitten | بایت / بیت / بیتِن: گاز گرفتن، نیش زدن |
| Break | Broke | Broken | بْرِیک / بْروک / بْروکِن: شکستن، خراب شدن |
| Choose | Chose | Chosen | چوز / چوز / چوزِن: انتخاب کردن |
| Drive | Drove | Driven | دْرایو / دْروو / دْریوِن: رانندگی کردن |
| Fall | Fell | Fallen | فال / فِل / فالِن: افتادن، سقوط کردن |
| Forbid | Forbade | Forbidden | فوربید / فوربِید / فوربیدِن: ممنوع کردن، قدغن کردن |
| Forget | Forgot | Forgotten | فورگِت / فورگات / فورگاتِن: فراموش کردن |
| Forgive | Forgave | Forgiven | فورگیو / فورگِیو / فورگیوِن: بخشیدن، عفو کردن |
| Freeze | Froze | Frozen | فْریز / فْروز / فْروزِن: یخ زدن، منجمد کردن |
| Hide | Hid | Hidden | هاید / هید / هیدِن: پنهان کردن، قایم شدن |
| Mistake | Mistook | Mistaken | میس‌تِیک / میس‌توک / میس‌تِیکِن: اشتباه گرفتن |
| Overcome | Overcame | Overcome | اُوِرکام / اُوِرکِیم / اُوِرکام: غلبه کردن بر، چیره شدن |
| Overtake | Overtook | Overtaken | اُوِرتِیک / اُوِرتوک / اُوِرتِیکِن: سبقت گرفتن، پیشی گرفتن |
| Prove | Proved | Proven / Proved | پْروو / پْروود / پْرووِن: ثابت کردن، اثبات کردن |
| Ride | Rode | Ridden | راید / رود / ریدِن: راندن و سواری کردن (اسب، دوچرخه) |
| Rise | Rose | Risen | رایز / روز / ریزِن: طلوع کردن، بالا آمدن، افزایش یافتن |
| Shake | Shook | Shaken | شِیک / شوک / شِیکِن: تکان دادن، لرزیدن |
| Show | Showed | Shown | شو / شود / شون: نشان دادن، نمایش دادن |
| Speak | Spoke | Spoken | اسپیک / اسپوک / اسپوکِن: صحبت کردن، حرف زدن |
| Steal | Stole | Stolen | استیل / استول / استولِن: دزدیدن، سرقت کردن |
| Strive | Strove | Striven | استْرایو / استْروو / استْریوِن: تلاش و کوشش کردن |
| Swear | Swore | Sworn | سوئِـر / سوئور / سوئورن: قسم خوردن، ناسزا گفتن |
| Swell | Swelled | Swollen | سوئِل / سوئِلد / سوئولِن: ورم کردن، متورم شدن |
| Tear | Tore | Torn | تِـر / تور / تورن: پاره کردن (کاغذ، پارچه) |
| Tread | Trod | Trodden | تْرِد / تْراد / تْرادِن: گام نهادن، لگدمال کردن |
| Undergo | Underwent | Undergone | آندِرگو / آندِروِنت / آندِرگان: متحمل شدن (عمل جراحی، تغییر) |
| Undertake | Undertook | Undertaken | آندِرتِیک / آندِرتوک / آندِرتِیکِن: به عهده گرفتن (مسئولیت) |
| Wake | Woke | Woken | وِیک / ووک / ووکِن: بیدار شدن، بیدار کردن |
| Wear | Wore | Worn | وِـر / وور / وورن: پوشیدن (لباس، کفش، عینک) |
| Weave | Wove | Woven | ویو / ووو / وووِن: بافتن (فرش، پارچه، تار عنکبوت) |
| Write | Wrote | Written | رایت / روت / ریتِن (w ناخوانا): نوشتن |
| Bear | Bore | Borne / Born | بِـر / بور / بورن: تحمل کردن، به دنیا آوردن |
| Blow | Blew | Blown | بْلو / بْلو / بْلون: وزیدن (باد)، فوت کردن |
| Draw | Drew | Drawn | دْرا / دْرو / دْران: نقاشی کشیدن، بیرون کشیدن |
| Fly | Flew | Flown | فْلای / فْلو / فْلون: پرواز کردن |
| Forgo | Forwent | Forgone | فورگو / فوروِنت / فورگان: چشم‌پوشی کردن از، دست کشیدن |
| Grow | Grew | Grown | گْرو / گْرو / گْرون: رشد کردن، پرورش دادن (گیاه) |
| Know | Knew | Known | نو / نیو / نون (k ناخوانا): دانستن، شناختن |
| Lie | Lay | Lain | لای / لِی / لِین: دراز کشیدن، قرار داشتن |
| Slay | Slew | Slain | اسلِی / اسلو / اسلِین: کشتن (در ادبیات)، خوش درخشیدن (اسلنگ) |
| Throw | Threw | Thrown | ثْرو / ثْرو / ثْرون: پرتاب کردن، انداختن |
گروه چهارم: افعال بی‌قاعده تکمیلی برای تسلط کامل و آیلتس (۵۰ فعل)
برای اینکه لیست افعال بی قاعده انگلیسی شما هیچ نقطه‌ی کوری نداشته باشد، در جدول چهارم ۵۰ فعلِ تکمیلی و مهم را که در رمان‌ها، متون آکادمیک، آزمون کنکور و آیلتس فراوان دیده می‌شوند گردآوری کرده‌ایم.
حل معمای معروف گرامری: تفاوت Lay و Lie در انگلیسی!
یکی از معروف‌ترین تله‌های آزمون‌های بین‌المللی (از کنکور دکتری تا آیلتس و تافل)، تشخیص تفاوت سه فعل هم‌شکلِ Lie و Lay است:
-
فعل اول: Lie (به معنی «دروغ گفتن»؛ کاملاً باقاعده!): گذشته و شکل سوم آن با
d-ساخته می‌شود: Lie ➔ Lied ➔ Lied (“He lied to me” = او به من دروغ گفت). -
فعل دوم: Lie (به معنی «دراز کشیدن / آرمیدن»؛ بی‌قاعده و بدون مفعول): گذشته و شکل سوم آن در جدول گروه سوم آمده است: Lie ➔ Lay ➔ Lain (“I lay on the sofa yesterday” = دیروز روی مبل دراز کشیدم).
-
فعل سوم: Lay (به معنی «چیزی را روی زمین یا میز قرار دادن / تخم گذاشتن»؛ بی‌قاعده و نیازمند مفعول): گذشته و شکل سوم آن در جدول گروه دوم آمده است: Lay ➔ Laid ➔ Laid (“She laid the baby on the bed” = او نوزاد را روی تخت خواباند/گذاشت).
جدول افعال بی قاعده انگلیسی تکمیلی (۵۰ فعل)
| شکل ساده (V1) | گذشته ساده (V2) | شکل سوم (V3) | تلفظ و معنی فارسی |
|---|---|---|---|
| Cling | Clung | Clung | کْلینگ / کْلانگ: چسبیدن محکم به چیزی |
| Dive | Dove / Dived | Dived | دایو / دوو: شیرجه زدن، غواصی کردن |
| Dwell | Dwelt | Dwelt | دوئِل / دوئِلت: سکونت داشتن، بیش از حد فکر کردن به |
| Foresee | Foresaw | Foreseen | فورسی / فورسا / فورسین: پیش‌بینی کردن آینده |
| Forsake | Forsook | Forsaken | فورسِیک / فورسوک / فورسِیکِن: رها کردن، ترک گفتن |
| Interweave | Interwove | Interwoven | اینتِرویو / …ووو / …وووِن: در هم تنیدن، به هم بافتن |
| Mow | Mowed | Mown / Mowed | مو / مود / مون: چمن‌زنی کردن، درو کردن |
| Overdo | Overdid | Overdone | اُوِردو / اُوِردید / اُوِردان: زیاده‌روی و افراط کردن |
| Overhear | Overheard | Overheard | اُوِرهیـر / اُوِرهِرد: تصادفی شنیدن حرف دیگران |
| Override | Overrode | Overridden | اُوِرراید / اُوِر‌رود / اُوِرریدِن: لغو کردن، نادیده گرفتن فرمان |
| Oversee | Oversaw | Overseen | اُوِرسی / اُوِرسا / اُوِرسین: نظارت و سرپرستی کردن |
| Oversleep | Overslept | Overslept | اُوِراسلیپ / اُوِراسلِپت: خواب ماندن صبح |
| Overthrow | Overthrew | Overthrown | اُوِرثْرو / اُوِرثْرو / اُوِرثْرون: سرنگون کردن (حکومت) |
| Partake | Partook | Partaken | پارتِیک / پارتوک / پارتِیکِن: شرکت کردن در، سهیم شدن |
| Plead | Pled / Pleaded | Pled / Pleaded | پْلید / پْلِد: التماس کردن، دفاع کردن در دادگاه |
| Proofread | Proofread | Proofread | پْروف‌رید / پْروف‌رِد: ویراستاری و غلط‌گیری کردن متن |
| Rebuild | Rebuilt | Rebuilt | ری‌بیلد / ری‌بیلت: بازسازی کردن، از نو ساختن |
| Repay | Repaid | Repaid | ری‌پِی / ری‌پِید: بازپرداخت کردن (وام)، جبران کردن |
| Rewrite | Rewrote | Rewritten | ری‌رایت / ری‌روت / ری‌ریتِن: بازنویسی کردن |
| Saw | Sawed | Sawn / Sawed | سا / ساد / سان: اره کردن چوب |
| Sew | Sewed | Sewn / Sewed | سو / سود / سون: دوختن، خیاطی کردن |
| Shear | Sheared | Shorn | شیـر / شیـرد / شورن: پشم‌چینی کردن (گوسفند) |
| Sling | Slung | Slung | اسلینگ / اسلانگ: پرت کردن، روی دوش انداختن |
| Sneak | Snuck / Sneaked | Snuck / Sneaked | اسنیک / اسناک: یواشکی و دزدکی رفتن |
| Sow | Sowed | Sown / Sowed | سو / سود / سون: بذر پاشیدن، کاشتن دانه |
| Stick | Stuck | Stuck | استیک / استاک: چسباندن، گیر کردن |
| Sting | Stung | Stung | استینگ / استانگ: نیش زدن (زنبور، عقرب)، سوزش داشتن |
| Stride | Strode | Stridden | استْراید / استْرود / استْریدِن: با گام‌های بلند راه رفتن |
| Strike | Struck | Struck | استْرایک / استْراک: ضربه زدن، اعتصاب کردن |
| String | Strung | Strung | استْرینگ / استْرانگ: به نخ کشیدن، سیم انداختن (ساز) |
| Sweep | Swept | Swept | سوئیپ / سوئِپت: جارو کردن |
| Swing | Swung | Swung | سوئینگ / سوئانگ: تاب خوردن، تاب دادن |
| Tell | Told | Told | تِل / تولد: گفتن، تعریف کردن |
| Thrust | Thrust | Thrust | ثْراست: با فشار فرو کردن، هل دادن محکم |
| Understand | Understood | Understood | آندِراِستَند / آندِراِستود: فهمیدن، درک کردن |
| Unwind | Unwound | Unwound | آن‌وایند / آن‌وَوند: باز کردن کلاف، استراحت و ریلکس کردن |
| Uphold | Upheld | Upheld | آپ‌هولد / آپ‌هِلد: حمایت و تایید کردن (قانون، حکم) |
| Weep | Wept | Wept | ویپ / وِپت: گریستن، اشک ریختن |
| Wet | Wet / Wetted | Wet / Wetted | وِت: خیس کردن، تر کردن |
| Win | Won | Won | وین / وان: برنده شدن، پیروز شدن |
| Wind | Wound | Wound | وایند / وَوند: کوک کردن (ساعت)، پیچیدن |
| Withdraw | Withdrew | Withdrawn | ویث‌دْرا / ویث‌دْرو / ویث‌دْران: برداشت کردن پول، عقب‌نشینی کردن |
| Withhold | Withheld | Withheld | ویث‌هولد / ویث‌هِلد: دریغ کردن، پنهان نگه داشتن |
| Withstand | Withstood | Withstood | ویث‌استَند / ویث‌استود: مقاومت کردن در برابر، تاب آوردن |
| Wring | Wrung | Wrung | رینگ / رانگ (w ناخوانا): چلاندن و آب‌گیری کردن لباس خیس |
| Abide | Abode / Abided | Abode / Abided | اَباید / اَبود: پایبند بودن به (قانون)، تحمل کردن |
| Behold | Beheld | Beheld | بیهولد / بیهِلد: نگریستن، تماشا کردن |
| Sublet | Sublet | Sublet | ساب‌لِت: اجاره دادن ملکِ استیجاری به شخص سوم |
| Telecast | Telecast | Telecast | تِلِکَست: پخش تلویزیونی کردن |
| Undo | Undid | Undone | آن‌دو / آن‌دید / آن‌دان: باز کردن (گره، دکمه)، خنثی کردن کار قبلی |
افعال دوگانه در انگلیسی آمریکایی و بریتانیایی + فرمول منفی و سؤالی
وقتی جدول گروه دوم را مرور می‌کردید، احتمالاً دیدید که برای برخی افعال مثل Learn، Burn، Dream، Smell، Spell، Spill و Spoil دو شکل نوشته شده است: یکی با t- (مثل Learnt, Burnt, Dreamt) و دیگری با ed- (مثل Learned, Burned, Dreamed). علت چیست؟
این افعال در زبان انگلیسی «دوگانه» هستند؛ یعنی هم شکل باقاعده دارند و هم شکل بی‌قاعده! در انگلیسی آمریکایی (American English)، مردم در ۹۰ درصد مواقع از شکل باقاعده‌ی آن‌ها با ed- (Learned, Dreamed, Burned) استفاده می‌کنند؛ اما در انگلیسی بریتانیایی (British English)، استفاده از شکل بی‌قاعده با t- (Learnt, Dreamt, Burnt) بسیار رایج‌تر است. برعکس، برای دو فعل Dive (شیرجه زدن) و Sneak (یواشکی رفتن)، آمریکایی‌ها عاشق شکل بی‌قاعده‌ی Dove و Snuck هستند، در حالی که بریتانیایی‌ها شکل باقاعده‌ی Dived و Sneaked را به کار می‌برند!
و اما فرمول منفی و سؤالی: در جملات منفی و سؤالیِ گذشته ساده، فعل کمکی did نشانه‌ی زمان گذشته را با خود می‌آورد و فعل اصلی به شکل ساده (V1) برمی‌گردد:
- فرمول منفی: فاعل + didn’t + V1؛ مثل I didn’t go (نه I didn’t went)
- فرمول سؤالی: Did + فاعل + V1؟ مثل Did you see it? (نه Did you saw it?)
کاربرد افعال بی قاعده انگلیسی در مکالمه روزمره (دیالوگ با ترجمه)
برای اینکه ببینید افعال بی قاعده انگلیسی چطور در مکالمات روزمره و دیالوگ‌های سینمایی کنار هم می‌نشینند، به این گفت‌وگوی کوتاه میان دو دوست (کیت و لئو) درباره‌ی اتفاقات آخر هفته دقت کنید که در آن ۱۲ فعل بی‌قاعده به کار رفته است:
این دیالوگ جذاب و صمیمی، نمونه‌ای بی‌نظیر از کاربرد طبیعی افعال بی‌قاعده در زمان گذشته ساده (Past Simple) برای تعریف از سفر آخر هفته و گپ‌وگفت دوستانه است:
کیت: «هی لئو! تمام هفته ندیدمت. آخر هفته کجا رفته بودی؟»Leo: “Hi Kate! I drove up to the mountains with my brother. We left early on Friday morning and slept in a wooden cabin.”
لئو: «سلام کیت! با برادرم با ماشین تا کوهستان رفتیم. جمعه صبح زود حرکت کردیم و توی یک کلبه چوبی خوابیدیم.»Kate: “That sounds amazing! Did you catch any fish by the lake?”
کیت: «به نظر فوق‌العاده میاد! کنار دریاچه هیچ ماهی‌ای گرفتین؟»Leo: “We tried, but we only caught one small trout! Still, we made a campfire, sang old songs, and had the best time ever.”
لئو: «تلاش کردیم، اما فقط یک قزل‌آلای کوچیک گرفتیم! با این حال، آتش روشن کردیم، ترانه‌های قدیمی خوندیم و بهترین زمان ممکن رو داشتیم.»Kate: “Lucky you! I overslept on Saturday, broke my phone screen by accident, and spent the whole weekend at home!”
کیت: «خوش به حالت! من شنبه خواب موندم، اتفاقی صفحه گوشیم رو شکستم و کل آخر هفته رو توی خونه گذروندم!»
سوالات متداول درباره افعال بی قاعده انگلیسی (FAQ)
در این بخش، به پرتکرارترین پرسش‌های زبان‌آموزان درباره‌ی افعال بی قاعده انگلیسی با تلفظ فارسی پاسخ کوتاه و مستقیم داده‌ایم:
۱. در کل چند فعل بی‌قاعده در زبان انگلیسی وجود دارد؟
در دیکشنری‌های جامع زبان انگلیسی بیش از ۲۰۰ فعل بی‌قاعده ثبت شده است (که بسیاری از آن‌ها با پیشوندهایی مثل over-، re- و un- از افعال پایه ساخته شده‌اند). با این حال، حدود ۸۰ تا ۱۰۰ فعل اول در ۹۵ درصد مکالمات روزمره، فیلم‌ها و متون استاندارد آیلتس و کنکور تکرار می‌شوند و تسلط بر جدول ۲۰۰تایی این مقاله شما را کاملاً بی‌نیاز می‌کند.
۲. از کجا بفهمیم یک فعل در زبان انگلیسی باقاعده است یا بی‌قاعده؟
هیچ فرمول ظاهریِ صددرصدی برای تشخیص باقاعده یا بی‌قاعده بودن یک فعل از روی شکل ساده‌ی آن (V1) وجود ندارد؛ زیرا افعال بی‌قاعده بازمانده‌ی دستور زبان انگلیسی باستان (Old English) هستند. بهترین راه این است که افعال بی‌قاعده را در قالب ۴ الگوی صوتی همین مقاله به خاطر بسپارید و مطمئن باشید هر فعل جدید دیگری که خارج از این لیست دیدید، باقاعده است و ed- می‌گیرد! اگر باز هم درباره‌ی فعلی مطمئن نبودید، آن را در دیکشنری کمبریج جست‌وجو کنید؛ شکل گذشته و شکل سوم افعال بی‌قاعده در همان ابتدای مدخل آمده است.
۳. چرا شکل گذشته فعل Hang گاهی Hung و گاهی Hanged نوشته می‌شود؟
فعل Hang دو معنای متفاوت دارد: وقتی به معنای معمولِ «آویزان کردن لباس، تابلو یا ساعت» باشد، بی‌قاعده است و گذشته و شکل سوم آن Hung می‌شود (“I hung my coat on the hook”). اما زمانی که در متون حقوقی و تاریخی به معنای «اعدام کردن با طناب دار» به کار رود، باقاعده می‌شود و به صورت Hanged نوشته می‌شود!
۴. تفاوت کاربرد ستون دوم (V2) و ستون سوم (V3) افعال بی‌قاعده چیست؟
ستون دوم (Past Simple) به تنهایی و مستقیم بعد از فاعل می‌آید تا کاری را که در زمان مشخصی در گذشته تمام شده نشان دهد (مثل I ate lunch at 2 PM). اما ستون سوم (Past Participle) هرگز به تنهایی فعلِ جمله نمی‌شود. این شکل همیشه بعد از افعال کمکیِ have / has / had (در زمان‌های کامل مثل I have eaten) یا بعد از افعال to be (در جملات مجهول مثل The cake was eaten) می‌آید.
۵. چرا تلفظ فعل Read در زمان گذشته تغییر می‌کند اما املایش ثابت می‌ماند؟
فعل Read (خواندن) جزو افعال بی‌قاعده‌ی گروه اول است و هر سه شکل آن یک‌جور نوشته می‌شود (Read – Read – Read). اما برای اینکه شنونده بفهمد جمله در زمان حال است یا گذشته، شکل ساده را «رید» (/riːd/) و شکل گذشته و سوم را «رِد» (/red/) تلفظ می‌کنیم.
جمع‌بندی؛ گرامر را در عمل زندگی کنید!
حفظ کردن افعال بی قاعده انگلیسی وقتی منطقِ آوایی پشت آن‌ها را ببینید، از یک غولِ ترسناک به یک تفریح شیرین تبدیل می‌شود. ۲۵ فعل مثل Cut، Put، Set و Cost اصلا تغییر نمی‌کنند و ۶۵ فعل مثل Buy، Catch، Keep و Make در ستون دوم و سوم یکی هستند. افعال سه‌شکلی هم مثل Sing – Sang – Sung یا Write – Wrote – Written با یک ریتم ثابت حرکت می‌کنند. پس با شناختن همین الگوها، بیش از نیمی از مسیر را پیموده‌اید.
